شاید گاهی اوقات این امر را ضروری ندانستهایم اما لازم است بدانید دلایلی دربارهی این موضوع وجود دارد که لازم است قبل از مصرف هر نوع کنسرو اقدام به جوشاندن قوطی کنسرو نمایید که در ادامه به دلایل این موضوع میپردازیم.
علت جوشاندن قوطی کنسرو
بهتر است تمامی کنسروهای مصرفی به مدت 20 دقیقه در آب جوشانده شوند تا احتمال فعالیت باکتریهایی که تولید کنندهی سم بوتولینوم و در نتیجه بیماری بوتولیسم هستند را به صفر برساند.
بوتولیسم بیماریای جدی و بسیار خطرناک است و موجب فلج عضلات میشود و این فلج شدن ابتدا از صورت آغاز شده و تا سایر اندامها گسترش مییابد و درصورت راه پیدا کردن به عضلات تنفسی موجب از کار افتادن آن میشود.
به همین علت همیشه توصیه میشود که قبل از باز کردن درب قوطی کنسرو آن را بجوشانید چون امکان وجود این سم در تمامی کنسروها وجود دارد و باید حتما آن را جوشاند.
چطور باید کنسرو را جوشاند؟
قبل از اقدام به جوشاندن کنسرو باید در نظر داشت که حتما از ظرفی مناسب برای این کار استفاده شود. ظرف مورد نظر باید در اندازهای باشد که برای جوشاندن قوطی کنسرو بتوان قوطی را به کل در آن جای داد و آب روی آن قرار گیرد. زمان مناسب برای جوشاندن همه کنسروها به مدت 20 دقیقه است و باید توجه داشت که زمان جوشاندن قوطی کنسرو از بعد از به جوش آمدن آب باید محاسبه شود.
آیا باید کنسروهای میوه را هم بجوشانیم؟
وجود سم بوتولینوم فقط به کنسروهای ماهی و مواد غذایی محدود نمیشود و لازم است تا تمامی کنسروها از جمله کنسروهای سبزیجات، خورشها، گوشتها و ... حتما قبل از مصرف جوشانده شوند. همچنین نوع دیگری از کنسروهای میوه یا همان کمپوت میوه نیز وجود دارند که درون شربت یا شهد میوه هستند و از لحاظ ساختار از کنسروهای دیگر جدا میباشند، بنابراین برای استفاده از آنها نیاز به جوشاندن قوطی کنسرو نیست.
کنسروها و غذاهای آماده گیلانی در ظروف برند RBC آلمان بستهبندی میشوند که بدون نیاز به جوشاندن، میتوانید برای مدت 2 دقیقه آن را در ماکروویو گرم کرده و از آن استفاده کنید.
باد کردن کنسرو نشانه چیست؟
یکی از اصلیترین و مهمترین علائم ظاهری که در مورد فساد کنسروها به چشم میخورد تورم و باد کردن آنها است.
ممکن است این باد و تورم در یک سمت قوطی کنسرو و یا در هر دو طرف آن وجود داشته باشد و اگر یک طرف را به داخل فشار دهید از سمت دیگری متورم شود و یا ممکن است این تغییر شکل در اثر حمل و نقل و یا وارد شدن ضربه ایجاد شود. اگر علت باد کردن و تغییر شکل قوطی کنسرو در اثر ضربه خوردن نباشد و البته از تاریخ تولید آن نیز کمتر از یک سال گذشته باشد باید علل دیگری را در مورد این تغییر شکل و تورم جویا شد.
دلیل اول میتواند بر اساس زیاد پر کردن قوطی کنسرو باشد. البته باید توجه داشت که اگر در صورت ایجاد سوراخ روی قوطی کنسرو با خروج مقادیر زیادی گاز از آن مواجه شدید این موضوع دلیل بر فاسد بودن محتوی قوطی است اما اگر محتویات کنسرو سالم باشند به هنگام باز کردن آن مقداری ناچیز هوا خارج میشود موردی ندارد و نباید آن را با خروج گاز اشتباه گرفت.
دلیل دیگری که میتوان برای این موضوع در نظر داشت این است که ممکن است حرارت دادن و تخلیهی هوای آنها به اندازه کافی صورت نگرفته باشد.
اگر محل نگهداری قوطی کنسرو نیز گرم باشد و درجه حرارت آن بالا باشد هم باعث باد کردن قوطی کنسرو میشود. همچنین ممکن است در صورت گذاشتن تاریخ تولید کنسرو بیشتر از یک سال و قرار داشتن آن در ارتفاعات بالا منجر به تولید گاز هیدروژن و در نتیجه ایجاد واکنش بین ماده غذایی و فلز قوطی کنسرو و ایجاد خوردگی و یا تولید گاز CO2 شود و رشد میکروبها را داخل قوطی کنسرو سبب شود.
در مورد ضربه دیدن قوطیهای کنسرو نیز اگر در اثر این ضربه دیدن متورم شده باشد میتوان گفت که ممکن است در اثر این فشار محل لحیم جدار قوطی کنسرو آسیب ببیند و باعث باز شدن بخش کوچکی از درز آن شود ولی به نحوی باشد که ماده غذایی درون کنسرو به بیرون درز نکند اما به میزانی باشد که آلودگی از محیط اطراف به آن وارد شود.
دلایلی که ذکر شد همگی میتوانند از علائم ایجاد تورم و تغییر شکل و باد کردن قوطی کنسرو باشد اما همیشه حدس زدن این موضوع که علت ایجاد این تغییر شکل در قوطی کنسرو چیست شاید ممکن نباشد، پس بهتر است قوطیهای کنسروی را که در این وضعیت بوده و مشکوک به آلودگی هستند را برای خرید انتخاب نکنید.
آیا می شود کنسروها را از قبل جوشاند و بعد مصرف کرد؟
شاید برای زمانی که قصد دارید تا کنسرو خوراکی را برای بردن و مصرف کردن در جایی که به اجاق و یا سایر لوازم به جهت جوشاندن قوطی کنسرو دسترسی ندارید این ایده به ذهنتان خطور کند که از قبل اقدام به جوشاندن قوطی کنسرو کرده و سپس برای وقت لزوم از آن استفاده نمایید، اما این مورد به هیچ عنوان راه درستی نیست و لازم است تا کنسرو را دقیقا قبل از زمان مصرف به مدت 20 دقیقه در آبی که به دمای جوش رسیده است قرار داده و سپس میل کنید زیرا امکان این که درون کنسرو در زمان بین جوشاندن تا مصرف حاوی سم شود و مشکلات مرتبط با آن را در صورت مصرف به همراه داشته باشد.
نگهداری مواد غذایی اضافه پس از باز شدن درب کنسرو
ممکن است بعد از باز کردن قوطی کنسرو ماهی تن، سبزیجات، کنسرو خورش و ... فقط از بخشی از آن استفاده شود و باقی مواد کنسروی باقی بماند در این حالت لازم است تا برای نگهداری مواد کنسروی باقی مانده به چند نکته توجه داشت.
بعد از اینکه درب قوطی کنسرو را باز کردید حتما محتویات درون آن را از قوطی کنسرو خارج کنید و در ظرف دیگری قرار دهید زیرا امکان اینکه ماده غذایی موجود در قوطی کنسرو در اثر باز شدن درب قوطی کنسرو و قرار گرفتن در مجاورت گاز اکسیژن موجود در هوا با جداره درونی قوطی وارد واکنش شده و مادهای خطرزا ایجاد کند. در صورتی که بخشی از مواد غذایی کنسروی نیز بدون استفاده باقی ماند آن را در ظرفی که بهتر است شیشهای باشد ریخته و درون یخچال قرار دهید.
جمع بندی
موارد ذکر شده جزو مهمترین نکاتی بودند که قبل، حین استفاده و یا بعد استفاده از انواع غذاها و خوراکیهای کنسروی باید به خاطر داشت بنابراین برای جلوگیری از پیش آمدن هرگونه مشکل حتما به نکات ذکر شده توجه داشته و آنها را رعایت کنید. بنابراین بهتر است تمامی کنسروها را قبل باز کردن و مصرف به مدت 20 دقیقه در آبی که به درجه جوش رسیده است قرار دهید و سپس میل نمایید. همچنین حتیالامکان از خرید کنسروهایی که قوطی آنها دچار تغییر شکل به هر علتی شده است جلوگیری نموده و به هنگام خرید حتما به تاریخ تولید و انقضای مواد غذایی کنسروی توجه داشته باشید.